Przepraszam, ale widzę, że pojawiła się liczba "82" przy ilości czołgów w pcz o strukturze kompanijnej. O ile mnie dobrze uczono to pcz o sktrukturze kompanijnej miał zawsze 81 czołgów.
Pułki zmechanizowane zawsze miały strukturę batalionową. W Warszawskim OW pz miały bcz 31 T-34 (wyjątek 1DZ po przezbrojeniu w T-55) i nie posiadały żadnych TO. Dopiero pod koniec lat 80-tych pojawiły się tam pierwsze TO SKOT wycofywane z zachodnich garnizonów (m.in. z Gorzowa - z 12pz, Krosna Odrz. - 11pz).

Ja byłem szkolony na strukturze plutonu 5-czołgowej. Na IV roku wprowadzono strukturę 3-czołgową. Na zajęciach bywało różnie - 5-czołgowa i 3-czołgowa. Ale tylko na IV roku, wcześniej 5-czołgowa.
Po promocji trafiłem do 17pz, mój pierwszy pluton miał 4 czołgi.
Który lepszy? 3- 4- czy 5-czołgowy?
Z perspektywy czasu i doświadczeń praktycznych na wszystkich tych wariantach uważam, że 3-czołgowy jest najlepszy, ale kompania powinna mieć 4 plutony + w dowództwie kompanii 2 czołgi. Każdy czołg powinien mieć radiostację i dodatkowy odbiornik, a wozy dowódców plutonów, dowódcy kompanii i zastępcy dowódcy kompanii po 2 radiostacje. Ideałem byłoby aby wszystkie miały po 2 radiostacje: wozy liniowe - 1 o mocy 20W + jedną o mocy 5W; wozy dowódców plutonów - 2 o mocy 20W; wozy dowódców i z-ców d-ców kcz 1 o mocy 20W i 1 o mocy 50W; wozy szczebla batalion po 2 o mocy 50W. Ale to temat do głębszych analiz i nie upieram się przy akurat takich środkach łaczności. Jeżeli ktoś chce - można podyskutować.

"W drugiej połowie lat 80-tych nasze dywizje miały po 4 pułki ogólnowojskowe: trzy pcz i jeden pz w DPanc i trzy pz oraz jeden pcz w DZ. Ilość baterii w pplot nie ma tu znaczenia, bo realizowały one osłonę w strefie całej dywizji a nie w konkretnym pułku. Nie można mówić o osłonie SD dywizji lecz o osłonie większej ilości obiektów w rejonie SS. SD dywizji mogło być tylko jednym z nich. W latach 80-tych pcz miały strukturę następującą:
pułk czołgów średnich T-55A/T-55U [w Dywizjach Pancernych]:
- 5 kompanii czołgów (po 16 wozów + czołg d-cy, razem 81 czołgów),
- kompania piechoty zmotoryzowanej na SKOT-2AP (15 wozów),
- bateria plot,
- kompania rozpoznawcza (6 x BRDM-2)
- kompania saperów
- kompania łączności
- kompania zaopatrzenia
- kompania remontowa
- kompania medyczna
- ploirr
- plchem"

Być może była już o tym mowa na forum, nie kojarzę więc pytam: 1. Czy istotnie kompania piechoty zmot. pułku czołgów o strukturze kompanijnej miała 15 (piętnaście) SKOT'ów? Czy kompania ta różniła się organizacją od kompanii występujących w pułkach zmechanizowanych?

Pozdrawiam,
Piotr T. Sz.

Dziękuję, poszukam. Zresztą Krzystof Gaj przesłał na mój adres szczegółowy etat pułku czołgów - za co w tym miejscu dziękuję serdecznie; warto by go zamieścić na forum (o ile jeszcze nie pojawił się).

Przez chwilę miałem podejrzenie, czy tych 15 SKOTów nie brało się stąd, że kompania piechoty miała pięć plutonów (wówczas d-ca pułku miałby możliwość przedzielenie po plutonie piechoty do każdej z kompanii czołgów). Naturalnie, kompania piechoty zmot. w "kompanijnym" pułku czołgów była najzupełniej standardowa.
Chociaż (to odrębny temat) w latach 60. i 70. eksperymentowano z różnymi 'nietypowymi' strukturami org. Np. z wydanym bodaj w 1971 "Podręczniku dowódcy plutonu" opisano strukturę plutonu piechoty zmot., który miał dwa SKOTy 2AP i dwie drużyny (w każdej bodaj 11 ludzi, po 2 PK/PKS, i po 2 RGPpanc). Podejrzewam, że było to jakieś przejściowe stadium pomiędzy organizacją plutonu na SKOTach bezwieżowych (wówczas w plutonie były dwa wozy, ale trzy drużyny; byłbym wdzięczny za potwierdzenie), i późniejszą, w której każda z trzech (mniejszych liczebnie) drużyn miała swój własny trop.

Pozdrawiam,
P. T. Sz.

Cześć!
To nie były eksperymenty. Takie struktury występowały – patrz „Podręcznik szeregowca” MON 1969.

Pluton w składzie dwóch drużyn (SKOT-2A) [24]
 dowódca plutonu (dowódca transportera nr 1)
 zastępca dowódcy plutonu (dowódca transportera nr 2)
 kierowca transportera nr 1
 kierowca transportera nr 2
 celowniczy broni pokładowej transportera nr 1
 celowniczy broni pokładowej transportera nr 2

2 x drużyna [2 x 9]
 dowódca drużyny
 celowniczy rkm nr 1
 celowniczy rkm nr 2
 pomocnik celowniczego rkm nr 1
 pomocnik celowniczego rkm nr 2
 celowniczy rgppanc
 pomocnik celowniczego rgppanc
 strzelec wyborowy
 strzelec kbkg



Pluton w składzie trzech drużyn (SKOT-2A) [24]
 dowódca plutonu (dowódca transportera nr 1)
 kierowca transportera nr 1
 kierowca transportera nr 2
 celowniczy broni pokładowej transportera nr 1
 celowniczy broni pokładowej transportera nr 2

1 drużyna [6]
 dowódca drużyny
 celowniczy rkm
 pomocnik celowniczego rkm
 celowniczy rgppanc
 pomocnik celowniczego rgppanc
 strzelec

2 drużyna [7]
 dowódca drużyny
 celowniczy rkm
 pomocnik celowniczego rkm
 celowniczy rgppanc
 pomocnik celowniczego rgppanc
 strzelec
 strzelec

3 drużyna [6]
 dowódca drużyny – dowódca transportera nr 2
 celowniczy rkm
 pomocnik celowniczego rkm
 celowniczy rgppanc
 pomocnik celowniczego rgppanc
 strzelec