38 Lotniczy Pułk Szkolno - Bojowy w Modlinie

W dniu 30 kwietnia 1956 r. szef Sztabu Generalnego WP polecił dowódcy Wojsk Lotniczych i Obrony Przeciwlotniczej Obszaru Kraju sformować w terminie do dnia 1 października 1956 r., w Powidzu, 38 Pułk Lotnictwa Myśliwskiego – Jednostka Wojskowa Nr 5401 (Zarządzenie Nr 074/Org.).

W lipcu 1957 r. jednostka została podporządkowana dowódcy 3 Korpusu Obrony Przeciwlotniczej Obszaru Kraju i przemianowana na 38 Pułk Lotnictwa Myśliwskiego OPL OK.

W czerwcu 1958 r. pułk został rozformowany, a na jego bazie utworzono Wyższą Szkołę Pilotów w Modlinie.

W kwietniu 1960 r. Wyższą Szkołę Pilotów przemianowano na Centrum Szkolenia Lotniczego.

W lutym 1974 r. Centrum Szkolenia Lotniczego zostało rozformowana, a na jego bazie zorganizowano 38 Lotniczy Pułk Szkolno – Bojowy (zarządzenie Nr 016/Org. szefa SG WP z dnia 19 lutego 1974 r.).

W terminie do dnia 1 czerwca 1976 r. na bazie eskadry doświadczalnej pułku sformowano samodzielny pododdział – 45 Lotniczą Eskadrę Doświadczalną.

W terminie do dnia 31 grudnia 1988 r. pułk został rozformowany (zarządzenia Nr 046/Org. szefa SG WP z dnia 30 lipca 1988 r. i zarządzenia Nr 011/Org. dowódcy Wojsk Lotniczych z dnia 6 września 1988 r.).

Źródła:
Tadeusz Kmiecik, Polskie lotnictwo wojskowe 1945-1962, Warszawa 2002, ISBN 83-87226-29-7,
Paweł Piotrowski, System obrony powietrznej Polski w latach 1959-1990, Lotnictwo Wojskowe 2002 r., część I w nr 2 (23), część II w nr 3 (24), część III w nr 4 (25),
BEZPIECZEŃSTWO forum ogólnowojskowe.

To tylko próba usystematyzowania informacji z forum.
Pozdrawiam
Grzegorz

Cześć !

Poniżej kilka moich uwag i uzupełnień:

* W chwili sformowania (w 1956r. ) pułk podporządkowano Dowództwu 6. DLM
(chociaż tę informację musiałbym jeszcze zweryfikować)
* Już w dniu 05 września 1957r. - przedyslokowano 38.plm z m. Powidz do m. Modlin.
* Rozkazem MON Nr 05/Org. z dnia 19. 05. 1958r. (w terminie do 01. 08. 1958r. ) oraz wykonawczym Rozkazem Dowódcy Wojsk Lotniczych Nr 07/Org. z dnia 22. 05. 1958r. (w terminie do 15. 06. 1958r. ) - rozformowano 38. Pułk Lotnictwa Myśliwskiego OPL (będący dotychczas na etacie 6/274), a na jego bazie sformowano - Wyższą Szkołę Pilotów w Modlinie na etacie 6/326.
Rozformowanie pułku powierzono kierownikowi grupy organizacyjno-przygotowawczej WSP - ppłk pil. Stefanowi Witorzeńc.
Wyższą Szkołę Pilotów w Modlinie – formowano też w oparciu o 1. Samodzielną Eskadrę Lotnictwa Myśliwskiego przebazowaną z Babic do Modlina. Na jej bazie sformowano
- 1. Eskadrę Szkolenia Pilotów Przechwytywaczy WSP, której dowódcą został kpt. pil. Czesław Kantyka.
* Wyższą Szkołę Pilotów w Modlinie przeformowano na Centrum Szkolenia Lotniczego na podstawie Zarządzenia Nr 023/Org. szefa SG WP z dnia 15 marca 1960r.
* Wykonawczym do Zarządzenia Nr 016/Org. szefa SG WP z dnia 19 lutego 1974 r. - było Zarządzenie Dowódcy Wojsk Lotniczych Nr 07/Org. z dnia 20.03.1974r.
Sformowany tymi rozkazami 38. Lotniczy Pułk Szkolny (a nie 38. Lotniczy Pułk Szkolno – Bojowy) - podporządkowano Komendantowi WOSL w Dęblinie. Dowódcą 38. Lotniczegio Pułku Szkolnego został ppłk pil. Ryszard Waliczek.
* 45 Lotniczą Eskadrę Doświadczalną sformowano na podstawie Zarządzenia szefa SG Nr 007/Org.
z dnia 22.04.1979r.
* Do końca nie jestem przekonany czy 38. Lotniczy Pułk Szkolny został przeformowany na
38 Lotniczy Pułk Szkolno-Bojowy na podstawie Zarządzenia szefa SG Nr 064/Org.
z dnia 24.12.1979r. (o czym pisze Grzegorz K.) ponieważ spotkałem się także z informacją, że przeformowania tego dokonano już we wrześniu 1979r. (na podstawie Zarządzenia szefa SG Nr 03/Org. z 1979r. - niestety nie posiadam daty wydania tego zarządzenia)


Pozdrawiam.
K. P.

Pewnym dylematem dla mnie jest numer JW tej jednostki.
W latach 1956-1958 oraz ponownie w latach 1974-1988 - był to numer JW 5401.
Nie wiem czy Wyższa Szkoła Pilotów, a później Centrum Szkolenia Lotniczego w Modlinie też miało ten sam numer tzn. czy była zachowana ciągłość tego numeru przez cały ten okres (1956- 1988).
Raczej tak, ale pewności nie mam.
Może przez okres funkcjonowania Szkoły, a później Centrum - numer ten był zawieszony ? i ponownie
przydzielony w 1974r.

K. P.

Krzysztofie !

Mam pewne wątpliwości ale po kolei:

Sformowanie pułku następowało w dość skomplikowanych politycznie i gospodarczo czasach (wypadki poznańskie – zmiana dowódcy Wl i OPL OK.) a co się z tym wiąże zapewne zmiana koncepcji czy też wcześniejszych planów. Dlatego też pułk ten istniał tak krótko. Etat, który podałeś był ostatnim etatem przed jego rozwiązaniem. Daty rozwiązania, które podajesz:

„Rozkazem MON Nr 05/Org. z dnia 19. 05. 1958r. (w terminie do 01. 08. 1958r.) oraz wykonawczym Rozkazem Dowódcy Wojsk Lotniczych Nr 07/Org. z dnia 22. 05. 1958r. (w terminie do 15. 06. 1958r.) - rozformowano 38. Pułk Lotnictwa Myśliwskiego OPL (będący dotychczas na etacie 6/274)”

budzą wątpliwości gdyż przełożony niższego szczebla zmienia rozkaz przełożonego wyższego szczebla ?.

Ten sam rozkaz nakazywał Dowódcy WL i OPL OK. sformowanie na bazie wydzielonych sił i środków 38 PLM i 1 PLM właśnie WSP. Z tego ostatniego wydzielono część załóg z dawnej 21 eskadry pościgowej (podajesz 1 SELM) .
Nie pisałem iż po rozformowaniu CSL powstał 38 LPSzB. Natomiast spotkałem się również z datą przeformowania 38 LPSz na 38 LPSzB zgoła inną choć numer tego zarządzenia jest taki sam jaki podałeś tzn. Zarządzenia Dowódcy WL nr 03/Org z dnia 25 luty 1980 r. z terminem 01 kwietnia 1980 r.


Pozdrawiam

Grzegorz K

Cześć Grzegorz !

Sprawdziłem jeszcze raz swoje notatki.
Mam tak zapisane jak podałem.
Ja spotykałem się z tym, że dowódca rodzaju wojsk czasami przyśpieszał termin wykonania wynikajacy z rozkazu wyższych przełożonych. Rzadko, ale też zdarzały się przypadki wydłuzania terminu wykonania.
Nie oznacza to wcale, że przy przepisywaniu nie zrobiłem błędu.
Zastanawiam się także czy numer Nr 07/Org. Rozkazu Dowódcy Wojsk Lotniczych z dnia 22. 05. 1958r.
- nie jest zbyt niski w stosunku do upływu czasu. Czy tu nie mam jakiegoś błędu ?.
Czytając Rozkaz Dowódcy Wojsk Lotniczych Nr 07/Org. z dnia 22. 05. 1958r. - nie ma tam mowy, że WSP formowana była m. in. w oparciu o wydzielone siły i środki 1 PLM.
W ogóle nie ma mowy o 1. PLM. Jest natomiast zapis o przebazowaniu z lotniska Babice na lotnisko Modlin
- Pierwszej Samodzielnej Eskadry Lotnictwa Mysliwskiego oraz o sformowaniu na jej bazie:
* 1. Eskadry Szkolenia Pilotów Przechwytywaczy WSP
Być może nie wszystko z tego rozkazu mam wynotowane.
Z tego co wiem to 21. Samodzielna Eskadra Lotnictwa Myśliwskiego (3104) została sformowana w Babicach na podstawie Zarządzenia Sz. Szt. Gener. WP Nr 0150/Org. z dnia 16.06.1955r. i nigdy nie była przebazowana na lotnisko Mińsk Mazowiecki. Rozformowana zaś została na podstawie Rozkazu MON Nr 0054/Org. z dnia 06.07.1957r. - czyli prawie rok przed sformowaniem WSP.
Nie bardzo wiem skąd się wzięła ta Pierwsza Samodzielna Eskadra Lotnictwa Mysliwskiego.
Mój post adresowany był do Grzegorza U. - tak więc ta uwaga iż po rozformowaniu CSL powstał 38 LPSz,
a nie 38 LPSzB - nie dotyczyła Twojego postu.
Dzięki za uzupełnienia do Zarządzenia Nr 03/Org. Czy jesteś jednak pewny, że zarządzenie to było z 25.02.1980r.
(a nie 1979r.)

Pozdrawiam.
K. P.

Witam Krzysztofie!

Owszem i ja spotkałem się z możliwością wydłużenia czasu realizacji rozkazu ale z tym się wiązała cała masa kłopotów. Pisanie wniosków bardzo dobrze umotywowanych etc. etc. No i nie zawsze to skutkowało wynikiem pozytywnym.

Co do rozkazu 07/org z 22 maja 1958 r. to nie wydaje mi się aby był stosunkowo za niski jak to ująłeś (tutaj mała dygresja – spotkałem daty: 18 maja i 19 maja w różnych publikacjach). W roku poprzednim ukazał się bardzo duży rozkaz organizacyjny (0054/org z 06 lipca 57 r.), który porządkował w sposób bardzo istotny organizację całego lotnictwa. Termin wykonania w zasadzie upływał z końcem roku a początek nowego roku to czas gdzie spływały do Dowództwa wszelkie uwagi i czas na dokonanie stosownych poprawek. Dlatego taki niski numer w stosunku do upływu czasu i chyba się tu ze mną zgodzisz.

Jeżeli chodzi o 21 SELM to masz rację – została rozformowana razem z 5 DLM (bo w sumie jej podlegała)na rok przed włączeniem w struktury WSP. Ale to tylko na papierze bo w rzeczywistości funkcjonowała jako tako dalej. Można przypuszczać, że przez ten rok funkcjonowała jako 1 SELM albo w strukturach 1 Korpusu albo w strukturach 1 PLM no bo gdzieś musiała być na zaopatrzeniu. Być może był to twór tymczasowy gdyż jeszcze nie wypracowano założeń organizacyjnych WSP. Ale są to moje przypuszczenia.

W moich zapiskach zarządzenia Nr 03/Org. jest z 25.02.1980r. nie może być z roku 1979 gdyż zarządzenie to jest wykonawcze do Zarządzenia SG nr 064/org z 24.12.79 r.

Pozdrawiam

G. K.